+48 502 20 23 20
+48 506 133 513
biuro@ekoterm.net
Wszystko o nowoczesnych i ekologicznych systemach ogrzewania opartych na pompach ciepła.
Pompa ciepła to inwestycja na długie lata – warto więc dobrze przemyśleć, która technologia będzie odpowiednia do konkretnego budynku, działki i budżetu. Najczęściej wybieramy między pompą powietrzną (powietrze–woda) a pompą gruntową (solanka–woda). Obie działają na tej samej zasadzie – pozyskują energię z otoczenia i przekazują ją do instalacji grzewczej – ale różnią się w wielu kluczowych aspektach.
Powietrzna pompa ciepła to wariant tańszy na starcie – nie wymaga robót ziemnych, wystarczy postawić jednostkę zewnętrzną obok budynku.
Gruntowa pompa ciepła wiąże się z wyższym kosztem początkowym, ponieważ wymaga wykonania prac gruntowych. Koszty wykonania dolnego źródła to często połowa całej inwestycji w pompę gruntową, ale… warto je przeliczyć w dłuższej perspektywie.
W praktyce oznacza to, że gruntowa pompa ciepła zużywa mniej prądu w sezonie grzewczym, co może przekładać się na niższe rachunki – szczególnie w domach o dużym zapotrzebowaniu na ciepło.
Jeśli działka jest mała, zadrzewiona lub trudno dostępna dla sprzętu, montaż gruntowego dolnego źródła może być trudniejszy (choć nie niemożliwy).
Oba typy pomp są praktycznie bezobsługowe, ale pompy gruntowe zużywają się wolniej, bo pracują w bardziej stabilnych warunkach temperaturowych.
Nie ma jednej odpowiedzi. Wybór zależy od kilku czynników:
Z punktu widzenia projektanta instalacji, odpowiedni dobór mocy powietrznej pompy ciepła to jeden z najważniejszych etapów całego procesu. To właśnie ten moment decyduje, czy inwestycja będzie efektywna i bezproblemowa, czy może okaże się rozczarowaniem – z niepotrzebnie wysokimi rachunkami i niestabilną pracą systemu.
Częstym błędem w praktyce jest przewymiarowanie urządzenia „na zapas”. W teorii brzmi rozsądnie: większa moc = większy komfort. W praktyce? Nic bardziej mylnego. Zbyt duża pompa ciepła pracuje przez większość sezonu z minimalnym obciążeniem, co prowadzi do:
W rezultacie system, który miał być ekonomiczny i bezobsługowy, staje się kosztowny i nerwowy w eksploatacji.
Zbyt słaba jednostka, która przy większym mrozie nie nadąża z pokryciem zapotrzebowania cieplnego budynku, zmusza do częstej pracy grzałki elektrycznej. Choć sama grzałka nie jest niczym złym – o czym często przypominamy – nie może być podstawowym źródłem ciepła przy -5°C. Jej zadaniem jest wspierać, nie zastępować pompę ciepła.
Dlatego jako projektanci nie zgadujemy, nie zaokrąglamy „w górę”, nie działamy na oko. Dobór pompy ciepła opieramy na:
Tylko indywidualne podejście do każdego projektu i zastosowanie powyższych zasad pozwala dobrać pompę, która pracuje w najbardziej efektywnym zakresie mocy przez większość sezonu grzewczego, a grzałka załącza się tylko wtedy, kiedy naprawdę trzeba – np. przy ekstremalnych mrozach.
Prawidłowy dobór mocy pompy ciepła nie polega na wybraniu urządzenia z tabeli wg powierzchni domu. To wynik inżynierskiego podejścia, w którym każdy detal ma znaczenie. Dobrze zaprojektowany system to nie tylko niższe rachunki – to także stabilność pracy, cisza, komfort cieplny i bezobsługowość.
Dlatego właśnie inwestorzy, którzy powierzają nam projektowanie systemów grzewczych oparcych o pompy ciepła, zyskują coś więcej niż tylko same urządzenie i instalację – zyskują pewność, że instalacja będzie działać dokładnie tak, jak powinna.
Dobór powietrznej pompy ciepła to nie kwestia zasady „im większa, tym lepsza”. W praktyce przewymiarowanie pompy – czyli dobranie jednostki o zbyt dużej mocy w stosunku do rzeczywistego zapotrzebowania budynku na ciepło – może prowadzić do większego zużycia prądu, gorszej efektywności, a nawet szybszego zużycia urządzenia. W tym artykule wyjaśniamy, dlaczego tak się dzieje i dlaczego czasem lepiej mieć mniejszą pompę z grzałką, niż większą bez niej.
Zbyt duża pompa ciepła rzadko pracuje w swoim optymalnym zakresie mocy. W praktyce oznacza to, że przez większość sezonu grzewczego działa przy bardzo niskim obciążeniu – a to obniża jej sprawność (COP). Układ nie osiąga pełnej stabilizacji pracy, często taktując (czyli włączając się i wyłączając w krótkich odstępach czasu), co zwiększa pobór energii i obciąża sprężarkę.
Wbrew pozorom, to właśnie częste starty są jednym z największych „pożeraczy prądu” w powietrznych pompach ciepła. W dłuższej perspektywie prowadzą też do szybszego zużycia podzespołów.
Absolutnie nie. Grzałka w pompie ciepła jest elementem uzupełniającym, który aktywizuje się tylko przy ekstremalnych mrozach – zazwyczaj poniżej -10°C. W dobrze zaprojektowanym systemie, udział grzałki w rocznym zużyciu energii jest znikomy (często poniżej 5%). Przez pozostałe 95% sezonu grzewczego, pompa działa w swoim najbardziej efektywnym zakresie.
Grzałka pozwala dobrać pompę o mocy optymalnej – mniejszą, tańszą i efektywniej pracującą przez większość roku – bez konieczności przewymiarowania jej tylko po to, by „dała radę” przy -20°C.
Kluczem do niskich rachunków i sprawnego systemu jest zoptymalizowany bilans sezonowy – a nie maksymalna moc w najzimniejszy dzień roku. W Polsce dni z temperaturami poniżej -15°C to dosłownie pojedyncze doby w sezonie grzewczym, a często – w ogóle się nie zdarzają. Przewymiarowanie pompy tylko pod kątem tych kilku dni prowadzi do niepotrzebnego wzrostu kosztów eksploatacji przez pozostałe miesiące.
Z naszego doświadczenia wynika jasno – najlepiej działają instalacje, w których pompa jest dobrana dokładnie do bilansu cieplnego budynku, a grzałka służy jedynie jako wsparcie w mrozy. Taki układ:
W PPHiU Ekoterm każda instalacja pompy ciepła jest projektowana na podstawie bilansu cieplnego i indywidualnych obliczeń, a nie na „oko” czy na podstawie powierzchni budynku.
Dobieramy system tak, aby przez cały sezon pracował w najbardziej efektywnym zakresie mocy, a klient jeszcze przed decyzją poznaje konkretne liczby – zarówno przewidywane zużycie energii, jak i czas zwrotu inwestycji. Właśnie dlatego nasze instalacje działają bezproblemowo, a użytkownicy nie przeżywają rozczarowań na pierwszym rachunku za prąd.
To jedno z najczęściej zadawanych pytań – i jedno z największych nieporozumień. Wielu inwestorów słyszy, że pompa ciepła „nie działa z grzejnikami”, a jedynym słusznym rozwiązaniem jest ogrzewanie podłogowe. Tymczasem grzejniki jak najbardziej mogą efektywnie współpracować z pompą ciepła – trzeba tylko wiedzieć, jak je dobrać i jak ustawić cały system.
Pompy ciepła, szczególnie typu powietrze–woda, najlepiej pracują przy niskiej temperaturze zasilania – zwykle 30–45°C. To niżej niż tradycyjne kotły gazowe czy węglowe, które wysyłają do grzejników wodę o temperaturze 60–70°C. Stąd pojawiło się przeświadczenie, że „grzejniki będą za zimne”. Ale to uproszczenie.
W rzeczywistości jednak należy skoncentrować się na następujących kwestiach, aby instalacja grzejnikowa dobrze sprawdzała się w systemie z pompą ciepła.
Grzejnik przekazuje ciepło przez konwekcję – im większa jego powierzchnia, tym więcej energii odda do pomieszczenia, nawet przy niższej temperaturze zasilania. Co ciekawe, w wielu starszych domach zachowały się żeliwne grzejniki, które były dobierane „na zapas” – przewymiarowane względem ówczesnych norm. W takich przypadkach często nie trzeba ich wymieniać, ale należy to potwierdzić na podstawie konkretnych obliczeń cieplnych.
Nowoczesne pompy ciepła mają bardzo dobrą sprawność (COP) nawet przy zasilaniu na poziomie 50°C. Oczywiście – im niższa temperatura, tym lepiej, ale nawet przy wyższych wartościach system wciąż może być opłacalny i energooszczędny. Klucz to zrównoważony projekt instalacji i właściwy dobór parametrów pracy.
Kiedy grzejniki to dobre rozwiązanie?
Pompa ciepła i grzejniki nie wykluczają się nawzajem. Wymagają po prostu mądrze zaprojektowanego systemu, który uwzględnia zapotrzebowanie budynku, charakterystykę grzejników i parametry pracy pompy. Nie trzeba rezygnować z komfortu ani inwestować w kosztowne przeróbki, by zyskać czyste, oszczędne i nowoczesne źródło ciepła.
Prawidłowe obliczenie punktu biwalentnego kluczem do sukcesu.
Realizując gotowe projekty warto jest sprawdzić przynajmniej częściowo poprawność obliczeń strat ciepła. Zdarza się, że obliczenia umieszczone są tylko po to by wypełnić obowiązek nałożony na projektanta i są nieprecyzyjne.
Wybór odpowiedniej pompy ciepła to klucz do efektywnego ogrzewania domu. Poznaj najważniejsze kryteria...
Instalator dobierając pompę powinien korzystać z obliczeń strat ciepła budynku i na tej podstawie wybrać moc pompy ciepła. Dla pomp powietrznych konieczne jest wyznaczenie punktu biwalentnego – temperatury zewnętrznej przy której moc pompy ciepła jest równa stratom ciepła budynku
Wybór odpowiedniej pompy ciepła to klucz do efektywnego ogrzewania domu. Poznaj najważniejsze kryteria...
Wybierając pompę ciepła ze względu na koszt niedopuszczalnym jest dobieranie pompy ciepła metodami przybliżonymi jak np. określanie mocy na metr kwadratowy powierzchni. Przy zamianie pieca w istniejących budynkach można posłużyć się obliczeniem mocy na podstawie wcześniejszego zużycia paliwa.
Wybór odpowiedniej pompy ciepła to klucz do efektywnego ogrzewania domu. Poznaj najważniejsze kryteria...
Podawana przez producenta moc określana jest zgodnie z normą EN 14511. Moc rzeczywista zależna jest głównie od temperatury dolnego źródła ciepła (środowiska z którego pompa ciepła pobiera energię cieplną) i od temperatury górnego źródła ciepła (systemu grzewczego budynku).
